Böcek ilaçlama Şirketi Olarak 7/24 Ekonomik ve Garantili İlaçlama Hizmeti Vermekteyiz

Parazitlerin Oluşturdukları Hastalıklar

28th Şub 2014
parazit-hastalikları

Enfeksiyonların insana ve topluma zararları 1)parazitin türüne 2)enfeksiyonun şiddetine ve gidişine, 3)konak ve parazit arasındaki karşılıklı etkilere 4) nüfusun beslenme ve bağışıklık durumuna, 5) çeşitli sosyo – ekonomik faktörlere 6) iklim şartlarına bağlıdır.

İnsan vücuduna bir parazit bulaşınca şu sonuçlar olabilir:

  1. Vücuda gelen şekil yerleşmeye yetenekli değildir; salgılarla veya çıkar­tılarla dışarı atılır, yahut vücudun savunma güçleriyle yok edilir. Taenia sa- çinata yumurtaları insan vücudunda enfeksiyon yapamaz, dışkıyla dışarı atı­lır. Kuşlarda sıtma yapan Plasmodium türleri insan vücudunda yok edilir.
  2. Vücuda gelen şekil yerleşmeye yeteneklidir.
  3. Parazit vücuda girdikten sonra sindirim borusu boşluğu gibi dokular dışında yerleşebilir veya dokulara girebilir. Buralarda bir dereceye kadar büyüyüp gelişebilir, fakat evrimini tamamlayamaz. Biz bu hali az çok dirençli konaklarda görmekteyiz. Atlarda Gasterophilus, sığırlarda Hypodenna. koyunlarda Oes- trus larvaları evrimini tamamladığı halde insanda birinci larva döneminden ileri gidemez. Kuşların Schistosomadarının serkerleri bunların bulunduğu sulara giren insanların derilerinden girer, fakat dokuda yok edilir.

Parazit konağa girer, son gelişim ve yerleşim organına varır ve yeni nesille­rini vermeye başlar. Parazit çeşitli yetenekleriyle bu durumu sürdürmeye çalışır. Konak ise parazitin yok edilmesi veya onun duvar içine alınması, zehirli ürünlerinin zararsız hale getirilmesi, zedelenmelerin onanını, yitirilen besin maddelerinin sağlanması için çalışır.

Parazitin hastalandırma gücü ile konağın savunma gücü arasındaki savaş has­talık olarak karşımıza çıkar.

Parazit konağın yaşama gücünü yenerse konak ölür. Konak, paraziti yener veya dizginlerse parazitlik biter; bu sırada az çok bağışıklık gelişebilir. Parazitle konak arasındaki savaş çabuk bitmez ise, biri ötekini yenemezse hastalık uzar gider, süreğen olur. Böcek ilaçlama firmaları tarafından yapılan böcek ilaçlama bu tür zararlara engel olunması için sizlere yardımcı olacaktır.

 

Parazitlerin Vücuda Giriş ve Yerleşimi

Böcekler ve akarlar gibi dış parazitler kan veya akkan emmek veya dokularla beslenmek için deriyi deler, buraya tükürük veya dışkısını bırakır; bunların veya salyadaki histamin ve benzeri maddelerin, enzimlerin ve bunların etkisiyle oluşan cisimlerin, gelişen aşırı duyarlığın hastalığın oluşunda etkisi vardır.

İç parazitler konak vücuduna sindirim ve solunum yolundan veya deriden gi­rerler. Parazitlerin bulaşıcı şekilleri evrimin durakladığı bir dönemde genellikle ya kabukla veya kınla sarılıdırlar. Sindirim yolundan girenlerin örtülerinden kur­tulmasında bağırsaktaki CO: ve ayrışmamış H:CO.î’in ve bağırsaktaki başka madde ve faktörlerin etkisi vardır. Böylece parazitin özgürleşmesi ve daha son­raki olaylar başlar.

Mantarlar solunan havayla ve dayanıklı spoıiarıyle solunum yoluna varır ve yerleşirler.

Parazitlerin dokuları istilasında helmintleıde elastini parçalayan metalopıotei- naz (Ancylostoma caninianı, Toxocara caııis, Dirofilaria immitis…) veya serin proteinaz (Schistosoma maıısoııi serken) gibi elastazlar rol oynar. Halbuki Enta­moeba histolytica kollagenaz etkili enzimler saktı- [metallocollagenase, cysteine (thiol) proteinase]. Ayrıca Afrika tripanozoıukırında, Plasmodium falciparıım’da thiol-bağımlı cysteine proteinaz bulunduğu gibi Leishmania promastigotlarında da proteaz bulunmuştur (29).

Parazitler konak vücudunda 1) evrim safhalarından bir veya birkaçının hücre içi paraziti olarak yerleşmesiyle, 2) etraflarına konak antijenlerini adsoıbe ede­rek, 3) konağınkine benzeyen antijenler yaparak, 4) korunmuş anatomik yerlerde vücuttan ayrılmış olarak. 5) konağın inımünoglobülinlerini hidrolize ederek veya parazite karşı koyan bağışık cevabı bastıran maddeler salarak konağın koruyucu mekanizmasını işletmeyerek, 6) strateji için özel antijenleri birbiri ardından ya­parak ve nihayet, 7) belirli bir evrim safhasında antijenlerin değişmesiyle kendi­ni korur.

Parazitler insan vücudunda girdikleri yere yerleşebilirler veya 1) dokularda komşulukla, 2) kan ve akkan damarlarından, 3) solunum ve sindirim yollarından, 4) periton ve plevranınki gibi boşluklardan yararlanarak göç edebilirler.

Parazitlerin Zarar Veriş Tarzları

Parazitlerin konağa zarar verişlerinde virüsleri sayısı, giriş kapıları, yaptıkları zararların tipleri ve insan vücudunun tepkileri rol oynar.

Parazitler beslenmeyi bozarak, dokuları sıkıştırarak, irkilterek, eriterek, zehir­leyerek ve alerjileyerek konağı hastalandırdılar.

Beslenmeyi Bozma:

Parazitler konaklarını besinlerinden yararlanarak, iştahını keserek, sindirimi, emilişi ve metabolizmayı değiştirerek konağın beslenmesini etkiler.

Dokuları Zedeleme:

Parazitler dokuları zedeleyebilirler. Kan emen böceklerin travma etkisi hay­danın delici ağız parçalarının büyüklüğüne, yapısına ve bunların kullanılma tarzına bağlıdır. Ankilostomlar dişleriyle ince bağırsağa yapışıp kan emerler. Sclıistosomcı lıaeımıtobiııırim dikenli yumurtaları dokuların ve mesane çeperinin yırtılmasına ve kanamasına yol açar.

Sıkıştırma:

Parazitler vücutta dokuları bastırabilir ve yolları kapatabilir. Askaritler kole- dok kanalını ve hatta bağırsağı tıkayabilir; hidatik kist beyin, göz… gibi organ­larda baskı belirtilerine yol açabilir.

İrkilme:

Parazitler bulundukları dokuları, hiç olmazsa yabancı cisimler gibi irkiltirler ve bunları etkisiz bir hale getirme ve yok etme amacını güden reaksiyonlara ne­den olurlar. Söz gelişi Trichinella spiralisin kaslardaki kurtçukları bir kist zarıyla çevrilir ve bu da zamanla kireçlenebilir. Yumuşakçalardaki inci de bir tepki ürünüdür, çok defa incinin ortasında bir trematod larvası vardır.

Eritme:

Birçok parazitler kollagenaz. mıikopolisakkaridaz. proteinaz gibi fermentlerle dokuları eritirler.

Zehirleme:

Parazitler arasında zehirleriyle dokuları zedeleyenler de vardır.

İmnıünopatoioji Olaylarına Yol Açına:

Ökaryonlıt parazitlerin antijenlerine karşı konaklarda hastalandırın bağışıklığın veya allerjinin 4 çeşidiyle ilişkili olaylar ortaya çıkmaktadır.

Birinci tip yani hemen görülen aşırı duyarlık reaksiyonları:

Anafilaksi tipindeki bu reaksiyonlar IgE ile ilgilidir. Bununla beraber IgG’nin de rolü olabileceği ileri sürülmüştür. Hücrelerle birleşen bu antikorlara “homositotropik antikorlar” adı verilmiştir.

Anafilaksi bütün omurgalı hayvanların (hamster hariç) rnast hücreleriyle birleşik homositotropik antikorlarının antijenle birleşmesi sonucu mttst hücrelerini etkinleştirerek ortaya çıkmaktadır. Bu etkiyle mast hücreleri hista- min, serotonin, lökotriyenler (LTC4, LTD4 ve lökositleri çekici’ LTB4), trombositleri aktifleştiren madde, kininler, prostaglandinler, anafilaksinin eozinofil lökosit çekici maddesi gibi faktörleri salarlar. Bunların hepsi olma­sa bile bir çoğu anafilaksi şokunda önemlidir. Bu gibi olaylar böcek sokma­sı, hidatik kist patlaması gibi nedenlerle görülmektedir, insanda IgE benzeri antikorlar Ascaris lımıbricoides, Toxocara, Tnchinella spiralis, Schistosoma türleri… gibi parazitlere karşı bulunmuştur.

İkinci tip reaksiyonlar (Hücre zehirleyici reaksiyonlar):

Bu olaylar, bir hücrede bulunan antijenlerle antikorların birleşmesinden sonra komplementin buraya yapışıp hücreyi eritmesiyle oluşmaktadır. Hücrede ve özellikle hücre zarındaki antijen çevreden de alınmış olabilir. Bundan başka anti­korla birleşen hücreleri CTL yani hücre eritici T limfositleri de öldürebilir.

Parazitler konağın vücut hücreleriyle ortak antijenlere sahipse veya parazitle­rin saldığı maddeler de böyle ise oto antikorlara yol açabilir.

Antijen-antikor kompleksine bağlı imnıünopatoioji olayları:

Bu olaylar kanda serbest antikorların antijenlerle birleşmesi sonucu ortaya çıkan çöküntülerin kandan uzaklaştırılmaması sonucu damarlar içine çökmesi ile oluşur.

Genellikle antijeni daha fazla olan antijen-antikor kompleksleri komplementin lökosit çekici maddelerini ortaya çıkarır. Trombositler de zarara uğrayarak da­marlara etkili aminleri salar ve bunlar damarların geçirgenliğini arttırırlar. Anti­jen-antikor kompleksi damarların duvarına yerleşir, yeniden komplementle birleşir ve lökositleri çekici maddeleri salarlar. Polimorf çekirdekli lökositler bu raya sızar ve antijen-antikor kompleksini yutar ve lizozom enzimlerini salarlar ki bunlar oradaki hücre ve dokuyu bozarlar. Buraya fibrin yığılır. Eğer olay bir de­falık ise bozuntu geriler ve iyileşir; eğer kompleks devam ediyorsa süreğen yangı devam eder.

Sıtma ve şistozomiyaz gibi parazitozkırda görülen böbrek rahatsızlıkları bu mekanizma ile oluşmaktadır.

Hücre aracılığıyle olan iınmunopatoloji olayları;

Bunlara geç veya dördüncü tip alerji olayları da denir. Bu reaksiyonlarda önce antijen, kendine karşı özgülleşmiş limfositlerle birleşir ve bunlar limfokinleri sa­larlar. Bunlar lökositleriıı ve özellikle makrofajlarm buraya toplanıp yerleşmelerini ve işlemlerini sağlarlar. Burada fagosit monositleıie dolu bir yangı belirir. Doku, limfositlerin hücre öldüren maddeleri ve makrofajlarm lizo­zom enzimleriyle de zedelenir.

Hücre aracılığıyle oluşan aşırı duyarlık olaylarına leyişmanyaz toksoplazmoz. kriptokokkoz, kandidyaz. hidatidoz. trikiııoz, şiştozomyaz, fılaryaz gibi infek- siyonlarda sık olarak rastlanır.

Yapı bozuklukları

Dokularda parazitlere karşı yangı, yozlaşma, metaplazi. hiperplazi ve neoplazi şeklinde tepkiler belirir. Bunlardan en önemlisi yangıdır.

Parazitin dokuda yaptığı irkiltmeye ve zedelemeye karşı bir tepkime olan yangı bir savunma vasıtasıdır ve yangısız yaşanamaz. Yangının iki amacı var­dır: Zararlı etkeni ortadan kaldırmak ve dokulardaki ziyanı onarmak. Ökar- yonlu parazitlerle oluşan yangı çok kez bag dokuyu arttıran proliferatit tip­lerdir.

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>